باستانشناسان در حالي كاوشهاي تپه 6 هزار ساله ياقوت تپه را آغاز كردند كه قرار است جاده ترانزيتي بندر اميرآباد از روي اين تپه باستاني عبور کند و راهآهن شمال نيز در حال گسترش خطوطي است كه 70 سال پيش از روي اين تپه باستاني عبور كرده است.
«علي ماهفروزي»، سرپرست هيات كاوش در ياقوت تپه مازندران در اينباره به ميراث خبر گفت: «اين تپه باستاني كه با وجود عبور ريل راهآهن همچنان قسمتهاي بكر دارد به علت عريض شدن خطوط راهآهن و عبور جاده ترانزيتي بندر اميرآباد مورد كاوش و بررسيهاي باستانشناسي قرار گرفت كه شواهدي از زندگي انسان دوره كالكلوتيك، برنز و عصر آهن در آن كشف شد.»
اين شواهد در ديواره لايهنگارياي كه باستانشناسان به منظور شناسايي دورههاي باستاني تپه ايجاد كرده بودند كشف شد. اين شواهد نشان ميدهد كه مردماني از هزاره چهارم پيش از ميلاد تا اواسط هزاره اول در اين منطقه سكونت داشتهاند.
ماهفروزي در مورد شواهد به دستآمده از ياقوت تپه گفت: «از جمله مهمترين شواهد بدستآمده از ياقوت تپه كشف وقوع سيلابي بزرگ بين 30 تا 40 هزار سال پيش است كه درختان زيادي را با خود از ريشه جدا كرده و امروز بعد از گذشت هزاران سال انباشت اين بقاياي جنگلي را به صورت يك لايه 40 سانتيمتري سياهرنگ در اين تپه باستاني ميتواند مشاهده كرد.»
از ديگر يافتههاي باستانشناسي در اين تپه باستاني كشف سه گور انسان متعلق به هزاره نخست پيش از ميلاد است. ماهفروزي در اينباره گفت: «از ميان گورهاي كشف شده يكي از گورها سالم است و شواهد گورها احتمال تاريخگذاري عصرآهن 2و3 را بيشتر تقويت ميكند.»
وي در ادامه افزود: «از آنجايي كه دورههاي مختلف باستاني در اين تپه به خوبي مشهود است تصميم گرفته شد تا مواد فرهنگي به دستآمده از اين محوطه باستاني به منظور تاريخ گذاري دقيق راهي آزمايشگاهها شود.»
با گفته ماهفروزي، برق سربارهها و جوشكوره باعث شده است تا مردم نام اين تپه باستاني را ياقوتت تپه بگذارند.
با توجه به يافتههاي باستانشناسي در ياقوت تپه و اهميت باستانشناسي اين محوطه، باستانشناسان معتقدند كه در صورت عبور جاده بندر اميرآباد از روي اين تپه باستاني، كاوشهاي باستانشناسي بايد به طور كامل روي تپه انجام شود.


