براساس تحقيقات پژوهشگران كشورمان، ميزان پرخاشگري افراد با عناصر اقليمي گوناگوني نظير رطوبت، دما و باد در ارتباط بوده و در مناطق سرد شدت بيشتري نسبت به مناطق گرم دارد.

به گزارش خبرنگار «پژوهشي» خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا)، «هواشناسي زيستي» يكي از رشته‌هاي وابسته به دانش پزشكي و در برگيرنده چند رشته علمي است كه تاثير رويدادهاي هواشناسي را بر زندگي بررسي مي‌كند.

اين رشته ارتباط ميان تاثير رويدادهاي هواشناسي و پاسخ‌هاي زيست شناختي به آنها، مانند فرا رسيدن زمستان و افسردگي مزمن، سرما و حمله‌هاي آسم، آب و هواي داغ و پرخاشگري، نوسانات مغناطيسي زمين و فعاليت خورشيدي و حمله‌هاي قلبي را بررسي مي‌كند.

هواشناسان زيستي دريافته‌اند كه رفتار، خلق و بهداشت افراد با تغييرات آب و هوايي ارتباط دارند.

جواد خوشحال دستجردي، استاديار گروه جغرافيا دانشگاه اصفهان در پژوهشي مقايسه‌يي با همكاري سرور آرمان ميزان پرخاشگري را در گرمترين و سردترين منطقه استان اصفهان بررسي كرده است.

به عقيده اين پژوهشگران، پرخاشگري و رفتارهاي تهاجمي نوعي از اعمال خشونت بار عليه ديگران است كه مي‌تواند باعث آسيب يا صدمه به ديگران شود و عللي نظير عوامل روانشناختي، اجتماعي، بيولوژيك و محيطي در ايجاد آن نقش داشته و در ميان فاكتورهاي محيطي شرايط آب و هوايي (دما، فشار، رطوبت و باد) و آلودگي هوا اهميت فراواني دارند.

در اين پژوهش با محاسبه ميانگين حداقل، حداكثر، روزانه دما و بارش ايستگاه‌هاي سينوتپيك و اقليم شناسي سازمان هواشناسي كشور، فريدونشهر به عنوان سردترين و خور و بيابانك به عنوان گرم‌ترين نقاط استان اصفهان مشخص شده و افرادي از اين مناطق مورد آزمايش پرخاشگري قرار گرفتند كه هر چه نمره در اين آزمون بيشتر از ميانگين 45 باشد، ميزان پرخاشگري بالاتر است.

در كل جمعيت مورد مطالعه 6/38 درصد افراد پرخاشگر بودند كه در اين ميان تعداد زنان از مردان بيشتر و ميانگين نمره آزمون پرخاشگري در فريدونشهر بالاتر از شهر خور است.

در بخشي ديگر از اين پژوهش آمده است: گرچه بر اساس تئوري گرما و پرخاشگري، احتمالا از ميان فراسنج‌هاي اقليمي به گرما سازگارتريم تا به سرما و سرماي شديد محدوديت بيشتري براي هستي و بقاء انسان ايجاد مي‌كند، عنصر رطوبت در سرما و گرما قابليت تحمل انسان را كاهش داده و عنصر باد نيز در سرما و رطوبت قدرت تحمل انسان را كاهش و در گرما و خشكي آن را افزايش مي‌دهد، به علاوه بين اين دو منطقه تفاوت فشار بارومتريك نيز محسوس بوده و شدت پرخاشگري در منطقه سرد بالاتر از منطقه گرم است.

دكتر حسين كاوياني، دانشيار دانشگاه علوم پزشكي تهران و متخصص روان‌شناسي باليني و همكارانش نيز طي تحقيقي با بررسي 115 آزمودني در فصل‌هاي چهار گانه سال و نيز در وضعيت‌هاي آب و هوايي مختلف و با استفاده از فهرست صفات خلقي، مقياس اضطراب بك و پرسشنامه افسردگي بك، تاثير تغييرات آب و هوايي و فصلي در خلق جمعيت عمومي تهران را بررسي كرده است.

يافته‌هاي اين پژوهش حاكي از تغيير چشم‌گير خلق در فصل‌ها و وضعيت‌هاي آب و هوايي مختلف است.

الگوي تغييرات خلقي مثبت (خوش‌كامي و برانگيختگي نيروافزا) به ترتيب داراي روال كاهش در بهار، زمستان، پاييز و تابستان است، يعني افراد مورد بررسي در بهار بيشترين احساس خوش‌كامي (لذت از امور مختلف و سرگرمي‌ها) و احساس انرژي سرشار در امور مختلف زندگي و خستگي‌پذيري پايين را تجربه كرده‌اند كه اين احساس‌ها به ترتيب در زمستان و پاييز كاهش پيدا كرده و در تابستان به كمترين سطح خود رسيده است.

اين روند براي تغييرات خلقي منفي (برانگيختگي عصبي، اضطراب و افسردگي) به صورت وارونه است به طوري كه روند كاهش خلق منفي به ترتيب تابستان، پاييز، زمستان و بهار بود. به بيان ديگر افراد مورد بررسي در تابستان از نظر عصبي بر انگيخته‌تر بودند و علايم اضطرابي و افسردگي بيشتري را تجربه نموده بودند، اما در فصل بهار از اين نظر وضعيت بهتري داشتند.

به گزارش ايسنا، نتايج اين بررسي همچنين حاكي است: احساس خوش‌كامي در شرايط باراني (صرف‌نظر از پاييزي يا باراني بودن آن) بيشتر است و وضعيت‌هاي برفي و آفتابي در رده‌هاي بعدي قرار دارند. همچنين افراد در وضعيت باراني و برفي بيشتر از وضعيت آفتابي و باران پاييزي احساس انرژي و نيرومندي مي‌كنند.

براي سطح افسردگي - قطب مخالف خوشكامي - الگوي تغييرات تقريبا وارونه است يعني افراد در وضعيت آفتابي به ترتيب بيش از وضعيت برفي، باران پاييزي و باران بهاري افسردگي را تجربه مي‌كنند.

تجربه برانگيختگي عصبي در وضعيت آفتابي و سپس برفي بيشتر و در وضعيت باراني كمتر است.

يافته‌ها همچنين گوياي آن است كه آزمودني‌هاي پژوهش در وضعيت باران بهاري و برفي كمترين احساس اضطراب را تجربه كرده‌اند.

مجريان اين طرح همچنين خاطرنشان كرده‌اند كه در اين تحقيق برخلاف برخي بررسي‌هاي مشابه خارجي، هيچ تفاوتي بين زنان و مردان در ميزان حساسيت نسبت به تغييرات فصلي و آب و هوايي مشاهده نشده است.