كتاب كشف المحجوب هجويري، به عنوان كهن ترين رساله فارسي در عرفان اسلامي كه پيش تر توسط نيكلسون شرق شناسي مشهور به انگليسي ترجمه شده بود، امسال براي چندمين بار در انگلستان تجديد چاپ شد.
اين كتاب نوشته علي اين عثمان الجلابي الهجويري، عارف ايراني است كه توسط انتشارات "تروبنر و شركا" در لندن تجديد چاپ شده است.
اين كتاب در سال 2002 نيز از سوي انتشارات تاج در دهلي نو و نيز در همين سال از سوي انتشارات سنگ ميل در پاكستان به زبان انگليسي چاپ و در دنياي انلگيسي زبان ها منتشر شده بود.
ناشر درباره ضرورت تجديد چاپ اين كتاب آورده است:« نسخه جديد اين كتاب مهم ترين كتاب در ميان آثار عرفاني است كه توسط يكي از برجسته ترين شخصيت هاي علمي در زمينه مطالعات ايران شناسي و زبان عربي در قرن بيستم تصحيح و به زبان انگليسي ترجمه شذه است. اين كتاب از آن رو اهميت دارد كه كهن ترين آداب و مفاهيم صوفيه در ايران را شرح و توضيح داده است.»
اين كتاب همچنان كه ناشر آورده است براي پژوهشگران علاقمند به موضوعات مرتبط با تاريخ تصوف و عرفان واجد كمال اهميت است همچنين در زمينه بررسي هاي تطبيقي ميان عناصر عرفاني در عرفان مسيحي، بودايي و اسلامي بسيار حائز اهميت است.
«ريموند نيكلسون» مترجم و مصحح اين كتاب، شرق شناس و پژوهشگر برجسته انگليسي است كه در دنياي شرق شناسي به سبب تاليف كتاب هاي بسيار درباره ادبيات فارسي و عربي و به ويژه عرفان اسلامي شهرت جهاني دارد. وي نخستين مترجم و مصحح ديوان شمس تبريزي نيز بود كه تا مدت ها در زمره بهترين نسخه هاي ديوان شمس در ايران و جهان مرجع بسياري از مطالعات و تصحيح هاي بعدي بوده است.
از ديگر آثار پژوهشي او علاوه بر كشف المحجوب و ديوان شمس، مي توان به ترجمه اسرار بي خودي، محمد اقبال، مطالعاتي در غرفان اسلامي، آيين هاي عرفاني درباره انسان كامل، اشعار منتخب از مولانا، ترجمان الشوق ابن عربي، اسرار خودي، تاريخ ادبيات عرب وبسياري كتب ديگر اشاره كرد.
كتاب كشف المحجوب كه نسخه جديد انگليسي آن در 464 صفحه در سال 2005 تجديد چاپ شده است از جهات گوناگون با ارزش ترين متون صوفيانه فارسي است. كشف المحجوب از آثار مهم و ارجمند قرن پنجم است و از زمره آثاري مانند «تاريخ بيهقي» و «قابوسنامه» است كه از هر جهت براي خواننده تاره و نو است. اين كتاب علاوه بر اشتمال بر شرح بسياري از اصول تصوف و آداب صوفيان، خرقه و خرقه پوشي، ملامت و ملامتيان در گزارش فرقه هاي صوفيه و كشف حقايق بعضي از احكام و آداب ديني و آيين هاي صوفيان، فصولي دارد كه در نوع خود بي سابقه و در ميان منابع اصلي تصوف بي مانند است. اين كتاب هم از لحاظ معرفي بزرگان فرق صوفيه هم از نظر كسب نوشتاري و كهنگي نثر و هم از جهت نظريات بديع مولف مهم است. كشف المحجوب شامل سه بخش است: بخش نخست، مقدمه مولف در سبب علت تاليف كتاب. بخش دوم، دربردارنده اطلاعات كلي در باب تصوف و تراجم احوال صوفيان معروف تا زمان هجويري و بخش سوم كه در حقيقت قسمت اصلي كتاب است و نام كشف المحجوب ظاهراَ به مناسبت همين بخش بر كتاب نهاده شده شامل يازده « كشف » است.
هجويري متوفي ميان سالهاي 481 تا 500 هجري است.
از اين كتاب تاكنون نسخه هاي متعددي در كتابخانه هاي ايران و جهان موجود است كه از جمله مي توان به نسخه موجود در كتابخانه سلطنتي وين در اتريش (با شماره 334 هامر)، نسخه كتابخانه ملي پاريس، نسخه كتابخانه موسسه خاورشناسي ابوريحان بيروني در تاشكند، نسخه كتابخانه گنج بخش اسلام آباد در پاكستان اشاره كرد.
اين كتاب در ايران نيز بارها تصحيح و منتشر شده است كه آخرين بار در سال 2004 از سوي انتشارات سروش چاپ و به بازار نشر كتاب عرضه شده است.
كتاب ديگري با عنوان كشف المحجوب به زبان فارسي موجود است كه در زمينه فلسفه اسلامي است و اثر "ابويعقوب السجستاني" نويسنده و فيلسوف ايراني است كه از كتاب كشف المحجوب هجويري اثر عرفاني عارف مشهور ايراني متمايز است. اين كتاب پيش تر توسط هانري كربن، متخصص فلسفه اسلامي ترجمه شده است. ترجمه نسخه فارسي اين کتاب به عنوان يك اثر معروف در فلسفه اسلامي توسط استاد مطالعات ايران توسط هرمان آلبرت لندولت استاد شرق شناسي دانشگاه بين المللي مك گيل كانادا چهار ماه ديگر روانه بازار نشر انگليسي زبان ها مي شود.


