براي نخستين بار در کشور ، بانک اطلاعاتي محوطه ها ، بافت ها و محور هاي تاريخي فرهنگي فرهنگي با روش نقشههاي جغرافيايي ماهوارهاي يا GIS، شکل مي گيرد تا مشكل دسترسي پژوهشگران به مستندات و اطلاعات به روز اين حوزه پايان گيرد.
توسعه ارتباطات جهاني با تاكيد بر دادههاي منسجم ديگر امكاني است كه از اين طريق براي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري به وجود ميآيد
تمامي اطلاعات و يافتههاي موجود در حوزه ميراث فرهنگي با روش نقشههاي جغرافيايي ماهوارهاي (GIS) در قالب يك بانك اطلاعاتي طراحي شده تا به مشكل دسترسي پژوهشگران به مستندات و اطلاعات اين حوزه پايان دهد. توسعه ارتباطات جهاني با تاكيد بر دادههاي منسجم ديگر امكاني است كه از اين طريق براي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري به وجود ميآيد.
«حسين بحرالعلومي» ، مدير کل دفتر بافت ها ، محوطه ها و بناهاي تاريخي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري در اين باره گفت :« به کارشناسان حوزه ميراث فرهنگي در واحد هاي ستادي ، استان ها و پايگاه هاي پژوهشي، براي فراگيري دانش GIS و با استفاده از همكاري متخصصان اين حوزه آموزش هايي ارايه مي شود.»
محوطه ها و محور هاي فرهنگي _ تاريخي که در زمره ارزنده ترين سرمايه هاي فرهنگي کشور به شمار مي روند ، همواره در معرض آسيب هاي ناشي از " توسعه " و " سازندگي " قرار دارند.
همان طور که بحرالعلومي در گفته هايش به آن توجه مي کند، اينگونه آثار در برنامه هاي مختلف عمراني مانند توسعه صنايع و معادن ، راه سازي و سد سازي به اشکال مختلف به صورت مستقيم يا غير مستقيم دستخوش تغيير و تحولند به طوري که اين امر گاهي تخريب بستر مجموعه هاي تاريخي ، ابنيه و بافت هاي تاريخي يا تپه هاي باستاني را به دنبال دارد.
اين سيستم بانك اطلاعاتي پويا است و هر لحظه ميتوان اطلاعات جديد را در زمينههاي تعريف شده به مجموعه پيشين افزود.
با راهاندازي و استاندارد كردن اين سيستم در داخل سازمان ميتوان اطلاعات مربوط به بررسيهاي ميداني را نيز با استفاده از مكانيابهاي جغرافيايي (GPS) به آن اضافه كرد.
اين كارشناس ميراث فرهنگي افزود : « ديگر مزيت اين سيستم، اين است كه اين بانک اطلاعاتي جديدترين و فراگيرترين نظام طبقهبندي و جست و جوي اطلاعات جغرافيايي در جهان است و همگاني شدن اين سيستم در تشكيلات ثبت، پژوهشي و برنامهريزي سازمان موجب ميشود تا فعاليت اين بخشها از پشتوانهاي علمي، فني و مطابق با استانداردهاي جهاني برخوردار شود.»
اين امر از سوي ديگر اعتبار علمي سازمان را در مراكز بينالمللي و موانع آثار فرهنگي افزايش ميدهد.
بحرالعلومي، طبقهبندي نكردن منسجم مطالعات انجام شده در باره تپه ها ، محوطه ها و بناهاي تاريخي ، به روز نكردن اطلاعات و فقدان پيوستگي منطقي ميان مطالعات و بسياري از نتايج به دست آمده در اين زمينه را از جمله محوريترين مشكلات موجود در باره دستيابي به اطلاعات جامع از يافتههاي حوزه ميراث فرهنگي ميداند.
دفتر فني معاونت حفظ و احيا براي اين مشكل عمده، نخست تدابير حفاظتي براي محوطههاي تاريخي _ فرهنگي را مد نظر قرار داده است.
از سوي ديگر پيشنهاد برنامهريزي براي تشكيل يك سيستم اطلاعات جغرافيايي (GIS) راهي براي برطرف كردن مشكلات اين حوزه است تا بتوان تمامي مطالعات و نقشههاي مربوط به محوطههاي تاريخي را جمعآوري كرد و در دسترس كاربران قرار داد.
چنانچه مدير كل حفظ و احيا سازمان ميگويد: «در اين طرح اطلاعات طبقهبندي شده درباره هر محوطه شامل اطلاعات كتابخانهاي، آمار، عكسهاي هوايي، نقشههاي منطقه اي، مطالعات باستان شناسي و ميدان طرحهاي منطقهاي، جامع و تفضيلي است كه در قالب يك مجموعه قرار گرفته و ميتوان از تجزيه و همپوشاني اين مجموعه اطلاعات براي ارايه مستندات به منظور اخذ تصميمهاي عملياتي و اجرايي ساير سازمانها پيش از آغاز پروژه هاي عمرانيشان بهرهمند شد.»


