شنبه ۵ آذر ۱۳۸۴
- ايرانيان ساخت گنبد را بر زمينهي چهارگوش ابداع كردهاند.
ايرانيان مبدع ساختن گنبد دايرهيي روي زمينهاي چهارگوش بهواسطهي ناحيهي انتقالي هستند كه قديميترين نمونههاي آن در فيروزآباد و سروستان وجود دارد.
اميرپيروز دقوقي اصفهاني - مدير پايگاه ميراث فرهنگي فيروزآباد - در گفتوگو با خبرنگار خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) با بيان اين مطلب، اظهار داشت: گنبدهاي كاخهاي اردشير در فيروزآباد، شامل قلعه دختر و كاخ اردشير، قديميترين گنبدهاي ساخته شده روي زمينهي مربع هستند. همچنين گنبد بناي سروستان، قديميترين گنبد آجري دنياست كه زمينهاي مربع دارد. درواقع، مبدع ساخت اينگونه گنبدها در دنيا ايرانيان بودند، چون يونانيان بر پلان مدور، گنبد ميساختند، ولي ايرانيان كه كار خارقالعادهاي كردند و آن تبديل چهارگوش به دايره با كمك گوشواره بود.
وي با اشاره به وجود دو چاه باستاني در فيروزآباد، گفت: چاههاي آب فيروزآباد، پلان چهار گوش دارند و در دامنهي كوه و درون حصار مجموعه زده شدهاند. سيستم چاهها بهگونهاي است كه به زير بستر رودخانه راه دارد و آب تصفيه شده از رودخانه به چاهها وارد ميشود. از سوي ديگر، به احتمال زياد اين چاهها با روشهاي دستي يا با كمك گرفتن از حيوانات زده شدهاند.
دقوقي همچنين اضافه كرد: گاهي آبهاي زير زميني بهدليل شرايط سفرهها و بسترهاي زمين در نقطهاي به سطح زمين نزديك و از آن خارج ميشوند كه در گذشته چنين نقاطي را براي استفاده از آب انتخاب ميكردند و بهوسيلهي كانالكشي، آب را به جايي كه ميخواستند ميبردند.
وي در پايان اضافه كرد: فيروزآباد يكي از مناطق مهم دورهي ساسانيان بوده است و اطلاعات باستانشناسي بسياري نيز هنوز در زير خاك آن منطقه نهفته است.
