با گذشت دو هفته از انتخاب دکتر محمد رضا مسجدی، به عنوان دبیر کل اتحادیه جهانی مبارزه با سل و بیماری‎های ریوی – IUATLD – سکوت خبری وزارت بهداشت در مقابل این انتخاب، چنین به اذهان جامعه متبادر می‎کند که متولیان بهداشت و سلامت از این انتخاب چندان خشنود نبوده‎اند. بی‎تفاوتی وزارت بهداشت در مقابل انتخاب دبیر کل جدید اتحادیه جهانی IUATLD درحالی است که مسجدی با رای نمایندگان 140 کشور و بیش از 100 موسسه تحقیقاتی از سراسر دنیا به این سمت برگزیده شده است. از سوی دیگر سکوت وزارت بهداشت در اعلام این رویداد مهم که می‎تواند موفقیتی برای کشور باشد از این جهت قابل تامل است که وزارت بهداشت در سال‎های اخیر به دلایلی متفاوت که مهمترین آن را می‎توان کمبود اعتبار تخصیص یافته به وزارت بهداشت عنوان کرد، همواره خواستار آن بوده که امور اجرایی بهداشت و درمان همچون دیگر کشورهای دنیا، به مردم و بخش غیردولتی واگذار شود. درحالی که اتحادیه جهانی مبارزه با سل و بیماری‎های ریوی یکی از بزرگترین تشکل‎های غیردولتی بوده که عمری بیش از 80 سال دارد و در عین آن که به موازات سازمان جهانی بهداشت قدم بر می‎دارد، به گفته دکتر آرش علایی مسئول برنامه‎های آموزشی و پژوهشی انجمن غیردولتی پارس، سازمان جهانی


بهداشت بسیاری از فعالیت‎های خود را با همکاری این اتحادیه به مرحله اجرا درمی‎آورد.
اتحادیه‎ای با بیش از 80 سال قدمت
علایی درباره پیشینه IUATLD می‎گوید: «این اتحادیه در سال 1920 با عضویت 35 کشور در دانشگاه سوربن فرانسه شکل گرفت در حالی که 15 سال پیش از آن، فعالان در برنامه‎های مبارزه با سل به این نتیجه رسیده بودند که بخش غیردولتی باید در پیگیری جهانی مبارزه با بیماری‎های ریوی قدرتمند شود. متقاعد شدن کشورهایی که در سال 1920 موجب شکل‎گیری اتحادیه شدند، 15 سال به طول انجامید و در حال حاضر حدود 140 کشور و بیش از 100 موسسه تحقیقاتی در IUATLD عضو هستند در حالی که ایران در زمره نخستین کشورهایی بود که به این اتحادیه پیوست و سابقه عضویت ایران در IUATLD به سال‎های پیش از انقلاب باز می‎گردد».
اتحادیه جهانی IUATLD در 6 زمینه سلامت ریه کودکان، پرستاری، برنامه‎های کنترل و مبارزه با استعمال دخانیات، همراهی بیماری سل و ایدز، برنامه‎های تحقیقاتی در زمینه بیماری‎های ریوی، آموزش و پیگیری کنترل کیفی آزمایشگاه‎های فعال در شناسایی بیماری‎های ریوی فعالیت می‎کند و صاحب دبیرخانه مرکزی در شهر پاریس بوده که این دبیرخانه با توجه به فعالیت‎ها و در جهت انسجام پیگیری برنامه‎های خود، جهان را به 6 بخش شرق آسیا و اقیانوسیه، خاورمیانه، آفریقا، اروپا، آمریکا شمالی و آمریکای جنوبی تقسیم کرده که در هر منطقه نیز شعبه‎ای از دبیرخانه مرکزی فعال بوده و دکتر مسجدی، دبیرکل جدید اتحادیه جهانی IUATLD به مدت 10 سال سمت دبیرکلی منطقه خاورمیانه را عهده‎دار بوده است.
هر ساله یک کنفرانس جهانی در پاریس برگزار شده ضمن آن که هر 4 سال یک‎بار کنفرانسی در یکی از کشورهای عضو برگزار شده که در این دوره نسب به انتخاب دبیر کل جدید

از سوی اعضای اتحادیه اقدام می‎شود.
دکتر علایی درباره معیارهای انتخاب دبیرکل اتحادیه جهانی IUATLD می‎گوید: «انتخاب دبیرکل بر مبنای ارزیابی فعالیت یا کشوری است که فرد منتخب، نماینده آن بوده است. موسسه حمایت از بیماران ریوی و جمعیت مبارزه با استعمال دخانیات که مسجدی، نماینده این دو انجمن غیردولتی است، که تاکنون اقدامات موثری انجام داده و موثرترین اقدام کمک به تصویب کلیات طرح ملی مبارز با استعمال دخانیات بوده که هفته پیش در شور اول مجلس تصویب شد.» دکتر علایی نیز با اظهار تاسف از بابت سکوت وزارت بهداشت در برابر انتخاب دکتر مسجدی به عنوان دبیرکل IUATLD می‎گوید: «متاسفانه اطلاعات ما درباره این اتحادیه که یکی از قوی‎ترین تشکل‎های غیردولتی دنیاست بسیار کم است. درحالی که انتخاب یک ایرانی به سمت دبیرکلی این اتحادیه فرصت بسیار مناسبی به دست ما داده که با مغتنم دانستن آن می‎توانیم در سطح جهانی حرف‎های مهمی داشته باشیم. تعیین استراتژی‎های کلان، دستیابی به بودجه‎های بین‏المللی، بهره‎مندی از آموزش‎های پیشرفته تخصصی و فوق‎تخصصی، ظرفیت‎‎سازی در زمینه کنترل و مبارزه با بیماری‎های ریوی و ایدز در سطح انجمن‎های غیردولتی از جمله فرصت‎هایی است که می‎توانیم از آن بهره‎مند شویم».
وی در پاسخ به این سئوال که پس از انتخاب دبیر‎کل جدید اتحادیه جهانی IUATLD، آیا می‎توانیم امیدوار باشیم که مشکلات کمبود اعتبار لااقل در زمینه ساماندهی فعالیت‎های مشترک با اتحادیه جهانی IUATLD، از جمله پرستاری، کنترل و مبارزه با بیماری‎های ریوی و بخصوص ایدز با بهره‎مندی از اعتبارات و کمک‎های بین‏المللی مرتفع خواهد شد می‎گوید: «ما مشکل کمبود بودجه نداریم. برنامه‎های سل ایران بد نیست؛ اما حرف‎های بیشتری می‎توانیم برای گفتن داشته باشیم. باید این ظرفیت ایجاد شود که وزارت بهداشت بخشی از فعالیت‎های خود را به معنای واقعی کلمه به بخش غیردولتی واگذار کند. انتخاب دکتر مسجدی نباید صرفا از بابت دستیابی به اعتبارات و کمک‎های بین‏المللی موجبات خوشحالی ما را فراهم کند بلکه می‎توانیم امیدوار باشیم که در آینده نزدیک محققان خارجی به ایران اعزام خواهند شد تا در گسترش آموزش‎های پیشرفته برای ما فعال باشند. به نظر من از بودجه‎های جاری ما در ساختار وزارت بهداشت به خوبی استفاده نمی‎شود و گرنه کمبود بودجه نداریم، واقعیت این است که اگر متولی برنامه‎های پیشگیری و کنترل بیماری‎های ریوی، ایدز، استعمال دخانیات و بهداشت کشور، وزارت بهداشت و معاونت سلامت هستند تا زمانی که محققان و اندیشمندان ما از حمایت دولتی برخوردار نباشند قادر به گسترش هیچ یک از برنامه‎های خود نخواهیم بود. اتفاقا مهم است که از حمایت دولت بهره بگیریم زیرا لااقل می توانیم در ابعاد بین‏المللی براین امر سربلند باشیم که اگر چه یک فرد از بخش غیردولتی به سمت دبیرکلی اتحادیه جهانی IUATLD انتخاب شده؛ اما بخش دولتی هم با او همگام است ضمن آن که باقی محققان هم با مشاهده تشویق و حمایت‎های دولت، انگیزه فعالیت پیدا خواهند کرد. درحالی که متاسفانه وضعیت فعلی ما در سطح بین‏المللی وضعیت مطلوبی نیست، سکوهای ایران در عرصه بین‏المللی خالی است زیرا هیچ‎گاه کارشناسان «بحق» به این سکوها و مجامع اعزام نشده‎اند بلکه اعزامی‎ها همواره «انتخابی» بوده‎اند».

منبع : روزنامه هموطن سلام