دانشجوي ايراني دانشگاه «واخنينگن» هلند با بهرهگيري از روشهاي مهندسي ژنتيك موفق به توليد 9 رقم سيبزميني تراريخته جديد با كاربردهاي صنعتي و دارويي متنوع شد.
فرهاد نظريان، دانشجوي دكتري دانشگاه «واخنينگن» (Wageningen) هلند و مجري اين طرح كه با ارائه بخشي از يافتههاي تز دكتريش موفق به كسب جايزه مقاله اول هشتمين كنگره بينالمللي بيولوژي مولكولي در آدلايد استراليا شده است در گفتوگو با خبرنگار «فنآوري» خبرگزاري دانشجويان ايران (ايسنا) اظهار داشت: اين سيب زمينيهاي تراريخته (ترانس ژنتيك) با انتقال ژنهاي گرفته شده از گونههاي مختلف باكتريها توليد شده و هر يك ژن خاصي را بيان ميكنند و ويژگي و كاربرد خاصي دارند.
وي خاطر نشان كرد: نشاسته موجود در سيب زميني معمولي كاربردهاي صنعتي زيادي دارد كه البته براي استفاده از آن بايد نشاسته استخراج شده را تحت تيمارهاي شيميايي مختلف قرار داد.
در اين تحقيق از طريق تكنيكهاي بيوتكنولوژي و ژنتيك مولكولي ژنهاي خاصي را به داخل سيب زميني منتقل كردهايم تا تغييرات مورد نظر در نشاسته ايجاد شود و به اين ترتيب نيازي به استفاده از روشهاي هزينه بر شيميايي براي آماده سازي نشاسته سيب زميني نيست.
نظريان تصريح كرد: در حال حاضر سيب زميني به عنوان يك محصول مهم كشاورزي علاوه بر جايگاه خاص در جيره غذايي انسان و دام، كاربردهاي صنعتي متنوعي به ويژه در كشورهاي پيشرفته دارد و از آن در صنايع مختلف از جمله توليد فيلم و كاغذ و البسه، قوام دهندهها، پلاستيكهاي طبيعي، صنايع داروسازي و ... استفاده ميشود.
عضو هيات علمي دانشگاه لرستان در ادامه با اشاره به اين كه در بخشي ديگر از تحقيقاتش به يافتههاي جديدي درباره منشاء دانهيي شدن تركيبات نشاسته رسيده است، تصريح كرد: پنج رقم از سيب زمينيهاي ترارتيخته توليدي داراي نشاسته هايي با ابعاد مشخص و كنترل شده هستند كه هر يك كاربرد صنعتي متفاوتي دارند. با استفاده از اين ارقام جديد صنايع از غربال كردن نشاسته بي نياز شده و ميتوانند به صورت انتخابي از ارقام ترانسژنيك توليدي استفاده كنند.
نظريان اضافه كرد: هدف بخش ديگري از تحقيقات من دستيابي به تكنيكي جديد براي جداسازي و كنترل درصد آميلوز و آميلوپكتين (تركيبات تشكيل دهنده ساختار نشاسته) موجود در سيب زميني بود كه علاوه بر كاربردهاي صنعتي متفاوت در ويژگي هاي كيفي سيب زميني توليدي از جمله ميزان چسبندگي آن در هنگام طبخ موثرند.
يافتههاي اين بخش از تحقيقاتم كه در هلند پتنت (ثبت اختراع) شده در قالب مقالهاي در هشتمين كنگره بيولوژي مولكولي كه به تازگي در آدلايد استراليا برگزار شد، ارائه شد و در بين حدود 700 مقاله، جايزه مقاله برتر را كسب كرد.


