زمانی که برای ادامه تحصیل به اوکراین می آمدم ، تعداد بیشماری از جوانان هموطنم را دیدم که برای ادامه تحصیل کشور را ترک می کردند.
وارد دانشگاه شدم . دانشجویان بیشتر از کشورهای ، آفریقایی ، ایران ، چین ، ترکیه و تعدادی از اروپا و مسکو ... بودند که به دلیل سطح بالای علمی و هزینه های پایین تر نسبت به کشور های دیگر آمده بودند.
مسولین و استادان دانشگاه ، ایرانیان را خوب می شناختند و از لحاظ علمی روی دانشجویان ایرانی بیشتر از دانشجویان دیگر چه خارجی چه دانشجویان اوکراینی که این زبان مادریشان بود. حساب باز می کردند.
خبری را در رابطه با یکی از دانشجویان ایرانی شنیدم که به دلیل ارائه یک تحقیق از طرف یکی از دانشگاههای معتبر آمریکا به این کشور دعوت شده بود.
این اولین بار نبود که ما خبر موفقعیت جوانان ایرانی و جذب آنها به کشورهای دیگر را می شنویم . خبر موفقعیت انها از گوشه و کنار دنیا .جوانهایی که سرمایه ملی ما هستند . که اگر هر کدام از این استعدادها درست هدایت نشوند و حتی از علم و تکنولوژی پیشرفته در کشورهای دیگر بهرمند و بعد جذب کشور خود شوند ، ایران گلستان می شود.
چرا جوانان ایرانی پیشرفت را در خارج از کشور خود می بینندو اگر هم با هدف کسب تکنولوژی برتر به کشورهای پبشرفتهه می روند دیگر به بازگشت فکر نمی کنند.
طالب شدم با چندین تن از دانشجویان و کسانی که تحقیقات و مقاله های آنها مورد توجه قرار گرفته مصاحبه ای داشته باشیم و دلیل آمدنشان به این کشور را بدانم.
یکی از استادان در دانشگاه فنی و مهندسی کی یف (کاپه ای) دانشجویی ایرانی را به من معرفی کرد و گفت . این دانشجو بسیار مورد توجه اساتید و مسئولین این دانشگاه قرار گرفته و به تازگی تحقیقی ارائه داده.
او دانشجوی کورس 2 است و در رشته اپتیک لیزر تحصیل می کند.و تنها دانشجوی خارجی در بین دانشجویان روسی زبان است.
به دلیل سختی زبان روسی من از این دانشجو انتظار این را نداشتم که بتواند با گذراندن فقط 1 سال دوره زبان روسی با دانشجویان روسی زبان من رقابت کند و یا در کلاس حضور فعالی داشته باشد، روی همه حساب باز کرده بودم جز او. حالا به تنها کسی که ایمان آوردم این دانشجوست.
علاقه مند شدم این دانشجو را ببینم و با او صحبت کنم او گفت برای من خیلی مشکل است با این شرایط زندگی کنم دور از وطن ، دور از خانواده. و زندگی در غربت. ولی مجبورم تحمل کنم زیرا که در رشته مورد نظرم مشغول به تحصیلم و علاقه زیادی به تحصیل و تحقیق دارم. می دانم اگر سالها هم وقتم را بر روی تحقیقی بگذارم ، کار بیهوده ای نکردم و آنها به خوبی استقبال می کنند. و یا از تحقیق تو استفاده می کنند. و حمایتت می کنند. برای تحقیق بعدی ، و یا کارخوبی پیشنهاد می کنند و زندگیت را تامین می کنند.
گفتم چرا به ایران بر نمی گردید و آنجا به کار تحقیق مشغول نمی شوید.
او گفت اگر کاریهم پیدا کنم .که بعید می دانم، یا در رابطه با رشته خودم نیست و یا آنقدر حقوق پایینی دارد که حتی نمی توانی با آن زندگیت را بپرخانی ، و یا اینکه بر فرض در رشته خودت فعالیت کنی انقدر امکانات و حمایت برای تحقیق و بررسی پایین است که یا منصرف می شوی و یا اگر خیلی علاقه داشته باشی باید ارث پدری داشته باشی تا بتوانی هزینه تحقیق را بپردازی .
در پایان هم نمی دانی این تحقیق را چه کنی و به کجا ارائه دهی.
چیزی که بیشتر توجه مرا جلب کرد، این بود که او دانشجوی ترم 4 برق و قدرت در دانشگاه سراسری اصفهان بوده که البته ادامه نداده او گفت من در دبیرستان همیشه نمراتم بالا بود با این حال 2 سال پشت کنکور ماندم و بعد در رشته ای قبول شدم که هیچ علاقه ای به آن نداشتم ، حالا در این سن . در رشته ای تحصیل و تحقیق می کنم که علاقه دارم .
گفتم این تحقیق را به دانشگاههای ایران ارائه دادی .گفت نه . گفتم چرا گفت مشکل سربازی دارم . فعلاً نمی توانم به ایران سفر کنم .
با یکی از استادان ایرانی در اوکراین آشنا شدم او در ساختمان سفید دانشگاه ملی کی یف تاراس شفچنکو جایی که استادان قدیمی و تراز اول در آنجا تدریس می کنند. زبان و ادبیات فارسی تدریس می کند و یکی از بهترین استادان این دانشگاه است. و ایشانو 2 فرزندشان که یکی در مقطع دکترا و دیگری تازه وارد دانشگاه شده و خیلی مورد توجه مسئولین این دانشگاه قرار گرفته اند. و قتی پرسیدم برای آینده چه برنامه ای دارید و آیا به وطن بر می گردید یا نه ، ایشان گفتند : امکانی که برای نوشتن . تحقیق و بررسی و ارائه مطالب در این جا دارم در ایران ندارم و قصد برگشت به ایران را ندارم.
به سراغ یک هنرمند رفتم . او قبلاً در دانشگاه هنرهای زیبای تهران در رشته موسیقی تحصیل می کرد. و بعد از 2 سال تحصیل درس را رها کرده و حالا در رشته موسیقی کورس 3 در آکادمی ملی اوکراین چایکوفسکی مشغول به تحصیل می باشد . او به تازگی برای اجرای موسیقی به انگلستان سفری داشته و مقاله ای با عنوان (موسیقی شرقی. موسیقی غربی) به دانشگاه ارائه داده و خیلی مورد تشویق از طرف مسئولین دانشگاه قرار گرفته او می گوید : نوشتن این مقاله برای اساتید این دانشگاه جالب و با کمک و همکاری اساتیدم در اینجا آن را به پایان رساندم.
به او گفتم : شما که در بهتری دانشگاه در ایران درس می خواندید و بعد از کنکور سخت ، به چه دلیل به این کشور آمدید ؟
گفت: من قبل از ورود به دانشگاه در ایران از کودکی موسیقی کار می کردم به محض ورود به دانشگاه از ایده و خلاقیتم کاسته شد و بیشتر از اینکه ایده و خلاقیتم مورد توجه باشد طرز لباس پوشیدن و مسائل جانبی من مورد توجه بود.
یکی از دانشجویان مترجمی زبان .روسی ایرانیان را با دانشجویان چینی مقایسه می کرد. او می گفت در مقایسه با دانشجویان ایرانی که همیشه مورد توجه استادان بوده اند و مطالب را زود درک می کنند و خیلی خوب کار می کنند. دانشجویان چینی هستند که بسیار ضعیف تر از دانشجویان سایر کشورها مخصوصاً ایرانیان عما می کنند ودر درک بسیار ضعیف هستند. اما هر وسیله ای را که دور و بر خودم می بینم چه از وسایل برقی ، چه پوشاک و غیره ... مارک چینی را می بینم . پس این همه جوانان ایرانی که از استعداد های خوبی برخوردار هستند کجا هستند . چرا یک وسیله برقی یا غیره ... با مارک ایران نمی بینم و اگر هم می بینم ترجیح می دهم از مارک خارجی استفاده کنیم و همیشه محتاج تکنولوژی بیگانه هستیم .
دانشجوی دیگری می گفت : من در دانشگاه ملی هوایی کی یف کامپیوتر تحصیل می کردم این دانشگاه یکی از سختگیرترین دانشگاههای اوکراین است و به شدت وضعیت تحصیلی دانشجویان و نحوه تدریس اساتیدرا مورد ارزیابی قرار می دهند.
قبلاً از یکی شنیده بودم می شود درسها را با پول خرید سر یکی از امتحانات کلاس که نتیجه آن برایم خیلی مهم بود . حاضر شدم و می دانستم چند مساله را می توانم حل کنم . امتحان شروع شد و من چند سوال را نتوانستم بنویسم تا آخر امتحان صبر کردم تا همه از کلاس بیرون بروند . و بعد بلند شدم و همراه با برگه امتحان 100 دلار به استاد دادم . انتظار داشتم پول را بگیرد و نمره را بدهد اما دست مرا گرفت . کتاب را گذاشت جلوی من و گفت هر جا مشکل داری علامت بزن و صبر کرد تا من به سوالات جواب دهم بعد از اتمام برگه را برداشت روی برگه های دیگر گذاشت و رفت و من ماندم با آن 100 دلار
بعد از این برخورد طرز فکری که همیشه ددر مورد درس خواندن داشتم و آن هم صرفاً گرفتن نمره مدرک به هرقیمتی ، عوض شد.
ترجیح دادم طالب علم باشم تا دنبال مدرک و انگیزه ای برای کسب علم به دست آوردم .چیزی که در 12 سال دوره دبستان ، راهنمایی و دبیرستان به آن نرسیده بودم .
به هر دانشگاهی که پا گذاشتم . مملو از جوانان ایراین بود با هر کدام از استادان و مسئولین دانشگاهها صحبت می کردم از نبوغ و خلاقیت و تحقیقات جوانان ما می گفته اند.
چرا خبر موفقعیت جوانانمان را باید از گوشه و کنار دنیا بشنویم .چرا جوانان ایرانی به وسیله دانشگاهها و اساتید بیرون از کشورمان باید انگیزه بگیرند و تشویق شوند و ایده ها و تحقیقاتهایشان در بیرون از کشور مورد توجه و به نتیجه برسد و بعد چرا جذب کشور نمی شوند تا برای کشور و مردم خودمان مفید باشند.
تک تک جوانان ما سرمایه ایران هستند . ما صار کننده مغزهای متفکر به دنیا هستیم در حالی که شکور ما نیازمند این جوانان و مغزهای متفکر است جوانانی که گروه گروه از کشور خارج می شوند و خاک غربت را به خاک مادیشان ترجیح می دهند .
چه خوب است اگر جوانان ما جذب کشور خود شوند و ایران را آباد کنند اما قبل از اینکه به فکر جذب جوانانمان به کشور باشیم اول بررسی کنیم چرا رفتنه اند. چه چیزهایی نداشته اند و طالب چه چیزهای هستند. و برای ارائه علم و فنی که با رنج و سختی فرا گرفته اند (به فرزندانمان (نسل آینده) چه نیازها و چه خواسته های دارند.

خانم ایران انتظام