یادگیری مکالمه زبان انگلیسی به شکل مطلوب، آرزوی اکثر جوانان ایرانی است. چه آنها که انگیزه خاصی برای است�?اده از این توانایی دارند، مثل س�?ر به خارج، ادامه تحصیل یا استخدام در یک مؤسسه خارجی ویا صر�?ا از روی علاقه و ایجاد ارتباط با جامعه جهانی.

همگان بر این اعتقاد هستند که آموزش های زبان در مدارس و دانشگاه های ایران کمکی به مکالمه نمی کند و اطلاعات مربوطه صر�?ا در محدوده گرامر یا ترجمه متون خلاصه می شود.

برخی از خانواده های ایرانی هم چون به سختی یادگیری زبان در بزرگسالی واق�? هستند، �?رزندان خود را از همان سال های ابتدایی در کلاس های ویژه ثبت نام می کنند.

اما بزرگسالان که �?رصت شرکت در کلاس را داشته باشند ، همیشه به دنبال یک مرکز معتبر هستند و شاید چندین آموزشگاه را تجربه کرده باشند. اما چون صر�?ا در کلاس حضور به هم می رسانند و وقتی برای تمرین های ه�?تگی و مطالعه قبل از کلاس نمی گذارند، عملا به جایی نمی رسند.

برخی نیز که کار و شغل روزمره اجازه حضور در کلاس را نمی دهد، با خرید انواع کتاب ها و نوارها ، تصمیم می گیرند که در منزل یا خودرو ، شخصا اقدام به یادگیری کنند که چون اجبار و ضرب العجلی برایشان نیست، به مرور از خیر این شیوه می گذرند و مجموعه ای از کتاب و سی دی و نوار روی دستشان می ماند.

آنچه که در این مطلب قصد بیان آن را داریم اشاره به نکته های کلیدی و طلایی در یادگیری مکالمه زبان است که بر اساس تجربه های مختل�? بدست آمده است.

این اطلاعات برای هر دو گروه �?وق ، بخصوص برای آنان که از به کاربردن روش های مختل�? خسته شده اند بسیار م�?ید خواهد بود.

سه شرط اصلی برای یادگیری مکالمه زبان:

1- انگیزه: تصمیم خود را بگیرید! به چه منظوری می خواهید زبان یاد بگیرید؟ اگر مصمم هستید ، آغاز کنید وگرنه وقتتان را تل�? خواهید کرد!!

2- وقت و انرژی: یادگیری زبان یک کار ممتد و وقت گیر است و نباید بین بخش های مختل�? آن �?اصله انداخت ، پس دقیقا مشخص کنید در طول ه�?ته چه زمانهایی را برای یادگیری مکالمه اختصاص می دهید.

3- محیط مناسب: هنگام یادگیری زبان باید �?ضای مناسب و ساکتی رو در نظر داشته باشید تا از تمرکز لازم برخوردار شوید.روی مکان های شلوغ یا ماشین و غیره زیاد حساب نکنید.( به همین دلیل برخی لابراتوارهای زبان را پیشنهاد می کنند).

آیا زبان �?رّار است؟

* اگر یادگیری مکالمه زبان بخوبی و صحیح انجام شده باشد ، نباید �?رّار باشد. مثل اینکه شما بعد از 10 سال دوری از خودرو ، بخواهید رانندگی کنید و بگویید شیوه رانندگی را �?راموش کرده ام. توانایی مکالمه باید به ضمیر ناخودآگاه شما رسوخ کند، آنگاه در طول زمان تنها برخی کلمات و واژه ها از ذهنتان خارج می شود اما کلیات مکالمه همچنان در توانایی شما باقی می ماند. مگر اینکه آموزش شما سطحی باشد.

شنوایی مهمترین و بهترین روش

* مهمترین و م�?یدترین روش یادگیری مکالمه ، شنوایی است. هر چه از روش شنوایی بیشتر است�?اده کنید سرعت یادگیریتان بیشتر می شود. حال چگونه باید نوار ها را گوش کنیم:

1- به هیچوجه قبل از آنکه برای چند بار نوار درس مورد نظر را گوش نکرده اید ، سراغ خواندن متن آن نروید. چون اگر ابتدا متن درس را بخوانید، ممکن است برخی کلمات را غلط تل�?ظ کنید و این اشتباه دائم با شما خواهد ماند. پس اول نوار را گوش کنید ، بعد متن را بخوانید.

2- هر درس را چند بار باید گوش کنیم؟ یک بار؟ 5 بار؟ 10 بار؟ نه خیر.... 100 بار!! بله تعجب نکنید ، اگر مایل هستید اعتماد به ن�?س لازم در مکالمه را بدست بیاورید ، هر درس را آنقدر گوش می دهید تا ح�?ظ شوید! می توان گ�?ت کلیدی ترین موضوع در مکالمه همین باشد. شما باید متن درس ها را ح�?ظ کنید. بعد با خاموش کردن نوار سعی کنید مثل گوینده آن متن را تکرار کنید. بزرگترین لذت شما زمانی است که یک پاراگرا�? طولانی را از بر بگویید!!

3- چگونه نوار گوش کنیم؟ �?قط با است�?اده از هد�?ون. چرا؟ به دو دلیل : اول) توانمندیهای یادگیری انسان به نسبت 60 و 40 درصد بین بینایی و شنوایی تقسیم می شود. اگر بخواهیم توان بینایی ما به کمک شنوائیمان بیاید، باید چشمهایمان را ببندیم، ( تصور کنید در جایی نشسته و با کسی صحبت می کنید، همکارتان به شما نزدیک می شود و در گوش شما مطلبی را توضیح می دهد .. در آن لحظه که دارید به مطلب او گوش می کنید ، به کجا نگاه می کنید؟ با اینکه چشمانتان باز است، اما در واقع به هیچ جا نگاه نمی کنید چون تمام هوش و حواس شما به �?همیدن حر�? های او معطو�? است!) هد�?ون نیز نوعی پچ پچ در گوش شماست که باعث می شود توجه شما به طور کامل به گ�?تار نوار و گوینده جلب شود.

دوم) صدایی که از هد�?ون در می آید به دلیل نزدیکی به پرده گوش انسان ، برای مدتها در محدوده ورودی گوش باقی می ماند و در یک حرکت ر�?ت و برگشت مرتب تکرار می شود و شما سود بیشتری از آن می برید!

اگر سی دی تصویری هم می بینید باید همانند سینما �?ضا را تاریک کنید تا هیچ چیز دیگری توجه شما را به هم نزند.

4- خوب قرار شد به نوار برای چندین بار گوش کنیم، بعد متن را ح�?ظ کنیم. در مرحله بعد وقتی با خواندن متن به طور کامل با یحث آشنا شدیم ، باید صدای خود را ضبط کنیم. یک نوار خالی آماده کنید و هر متنی را که ح�?ظ کردید ، بدون نگاه کردن به کتاب، در آن ضبط کنید. البته در ابتدا این کار سخت خواهد بود اما اگر بخشی را �?راموش کردید ، به جای مراجعه به کتاب ، مجددا آن بخش را گوش کنید. بعد دوباره صدای خود را ضبط کنید. تازه وقتی به صدای خود گوش کردید خواهید �?همید چقدر در لهجه و تل�?ظ کلمات پیشر�?ت کرده اید! .. �?راموش نکنید برای رسیدن به لهجه مناسب، شما باید همانند یک مقلد صدا یا یک بازیگر تئاتر، نحوه گویش گوینده را تقلید کنید. حتی اگر طر�? یک پیرزن یا بچه باشد مثل او حر�? بزنید . توجه داشته باشید، اگر سعی کنید دقیقا مثل نوار حر�? بزنید، کلمات بیشتری به خاطرتان می آید ، چون شما دقیقا همانی را می گویید که شنیده اید!! ، اما اگر با لهجه خودتان حر�? بزنید ، دیگر شنیده های شما دردی را دوا نمی کند ، چون ذهن شما، آنها را چیز دیگری �?رض می کند.

بهترین تمرین گ�?تار، در مقابل آینه است . در این روش اعتماد به ن�?س خود را نیز تقویت می کنید.

نکته: کسانی که مرتب به شما توصیه می کنند ، زیاد نوار یا رادیو گوش دهید یا �?یلم زبان اصلی ببینید، درست می گویند، اما اینکار به گ�?تار شما کمکی نمی کند بلکه تنها �?ایده اش ، آشنایی گوش شما با �?رکانس هاس ویژه مکالمه زبان است . حتی اگر معنی کلمات را ن�?همید، باز هم گوش کنید .. بعدا که با معانی آشنا شدید ، ذهن شما همانند پازل این کلمات را کنار هم قرار می دهد و برداشت لازم را از گ�?تار به عمل می آورد.

تمرین، گرامر ، دیکته ، ح�?ظ لغت و جمله سازی

همه این موارد را �?راموش کنید!

در مراحل اولیه یادگیری مکالمه ، اجبار نداشته باشید که تمرین حل کنید، دیکته بنویسید، گرامر کار کنید و غیره ...�?قط گوش کنید ، ح�?ظ کنید و صدای خود را ضبط کنید.. تا آنجا پیش روید که از لهجه و سرعت گ�?تار خود راضی شوید.

پرداختن به بحث گرامری ، شما را از هد�?تان دور می کند ..شما در حین ح�?ظ مطلب ، به طور ناخودآگاه گرامر را هم رعایت می کنید و این روش ماندگار تر است تا اینکه با هد�? قبلی بخواهید نکته های گرامری را در جملات خود بکار ببرید.

به دنبال یادگیری یا ح�?ظ لغات هم نباشید ... با دیکشنری خداحا�?ظی کنید! .... شما �?قط جملات یا عبارت ها را یاد می گیرید نه کلمات .. هزاران هزار کلمه هم که بلد باشید اگر نتوانید در جمله بکار ببرید ، به چه دردتان می خورد؟

ما نباید خودمان جمله بسازیم بلکه جملات آماده را ح�?ظ می کنیم!

�?راموش نکنید، شما �?قط و �?قط جملاتی را می توانید در گ�?تار خود بکار ببرید که قبلا عین آن را خوانده یا شنیده باشید! در غیر اینصورت مثل یک دانش آموز با ادب ، بگویید هنوز نخوندیم آقا! ...

اگر تلاش کنید که یک جمله جدید بسازید یعنی به طور کلی عکس روش مورد نظر ما عمل می کنید. آیا وقتی شما �?ارسی حر�? می زنید جمله سازی می کنید؟ خیر .. چرا؟ برای اینکه جملاتی که می خواهید بگویید قبلا بارها خوانده اید یا بگوشتان آشناست.

خیالتان راحت باشد، آنقدر جمله های متعدد ح�?ظ خواهید کرد که نیاز به جمله سازی پیدا نمی کنید.

مکالمه زبان را وارد زندگی خود کنید

اگر بخواهید این جملات را به انگلیسی خیلی سریع بگویید، می توانید؟ تلویزیون را خاموش کن، س�?ره رو بنداز، ببین کیه در می زنه؟ برو درستو بخون...

یکی از اشتباهات بزرگ شیوه تدریس زبان در مدارس ما، ت�?اوت آن با نحوه حر�? زدن یک نوزاد است. وقتی �?رزند شما متولد می شود اولین کلماتی که با آنها آشنا می شود ، بعد از بابا و ماما، ا�?عال امر هستند ، مثل بیا، بشین، دست نزن، جیزه!، دهنتو باز کن، بگو ماما، بخند و ....

اما ما در مدارس با جملات کامل خبری شروع می کنیم! .. He is a teacher! ، I am a student! .....

این موضوع را می توان بزرگترین نقص نظام آموزش زبان انگلیسی در مدارس دانست. تحصیلکردگان دانشگاهی ما هنوز نمی توانند �?رق بین get، take و put را بخوبی درک کنند، چرا ؟ چون تنها با کاربرد امری این ا�?عال جایگاه واقعی آنها مشخص می شود.

در اینجا قصد نداریم شما را به یادگر�?تن ا�?عال و شیوه کاربرد آنها توصیه کنیم ..چون قبلا گ�?تیم در یادگیری مکالمه ، گرامر به طور مستقل وارد عمل نمی شود بلکه در قالب جملات آموخته می شود.

پیشنهادی که ما داریم اینست:

1- چند شب پشت سر هم در حالیکه اعضای خانواده شما متوجه نیستند، ضبط صوت خود را روشن کنید تا مکالمات عادی ا�?راد داخل منزل( مثلا حین صر�? شام) ضبط شود.

2- در مرحله بعد تمام جملات رد و بدل شده بین اعضای خانواده را از روی نوار در د�?تر خود بنویسید.

3- چون چند شب پشت سر هم ضبط کرده اید ، خواهید دید که برخی جمله ها تکراری است، انها را حذ�? کنید

4- به کمک استاد خود یا یک کسی که زبان خوبی دارد ، این جملات را تر جمه کنید

5- جملات را ح�?ظ کنید

همین ...الان شما قادر هستید با همین جملاتی که ح�?ظ کردید در منزل انگلیسی حر�? بزنید!!! چون گ�?تار های خانوادگی و روزمره ما بسیار محدود و اکثرا تکراری هستند .

توسعه توانمندی خود

1- به طور کلی شیوه ای که اینجانب توصیه می کنم بر مبنای ترجمه " �?ارسی به انگلیسی" است. شما باید جملات ساده �?ارسی را بتوانید به انگلیسی ترجمه و ح�?ظ کنید . آنوقت است که می توانید اعتماد بن�?س لازم را بیابید.

2- از این شاخه به آن شاخه نپرید، روش های گوناگون را امتحان نکنید، انواع نوارها و کتابها را نخرید.. تنها یک مجموعه کتاب و نوار را تهیه و با همان ها شروع کنید. ( من در مورد نوع دوره و کتاب پیشنهادی ندارم ..خود تان تحقیق نمایید ، کتاب مهم نیست روش مهم است ..ما درباره روش صحبت کردیم .. اما شخصا دوره هایی که کتاب یا نوار کمتری داشته باشند مثل streamline یا New interchange یا امثال ان به سیستم های جهشی معرو�?ند و سریعتر نتیجه می دهند.

3- برخی یادداشت ها و تذکر های ی روزمره خود را انگلیسی بنویسید...تذکرات به خودتان...دوستان یا اعضای خانواده ..قوانین منزل یا محل کار ..جملات کوچکی هستند ولی همیشه یادتان می ماند.

4- �?ینگلیش ننویسید ..در چت و ایمیل انگلیسی بنویسید حتی اگر همه اش غلط باشد ..از هر ایمیل یک چیز کوچک یاد بگیرید کا�?یست.

5- ترجمه متون را از طریق یادگیری مکالمه انجام دهید ...مکالمه شما که پیشر�?ت کند خود بخود در ترجمه هم مو�?ق می شوید.

نکته آخر: در جای جای محل کار و منزل خود جملات مهم را بنویسید و نصب کنید تا هر روز در مقابل چشمانتان باشد ..جمله ..نه لغت!!! مو�?ق باشید

علی اکبر ابراهیمی نماینده انجمن دوستداران ایران در کانادا